Trong bối cảnh khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo trở thành động lực phát triển, nghiên cứu khoa học trong các trường đại học cần vượt khỏi tiêu chí công bố, nghiệm thu đề tài để gắn với đào tạo, chuyển giao tri thức và giải quyết bài toán thực tiễn.
Sinh viên Học viện Công nghệ Bưu chính Viễn thông
tham gia một diễn đàn học thuật
Chủ động xây dựng không gian học thuật chuyên sâu
Nghị quyết số 57-NQ/TW ngày 22-12-2024 của Bộ Chính trị xác định phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia là đột phá quan trọng hàng đầu, là động lực chính để phát triển nhanh lực lượng sản xuất hiện đại. Với giáo dục đại học, định hướng này đặt ra yêu cầu các trường không chỉ thực hiện chức năng đào tạo mà còn phải trở thành chủ thể nghiên cứu, sáng tạo và chuyển giao tri thức, đóng góp trực tiếp vào quá trình phát triển kinh tế - xã hội.
TS.Nguyễn Thúy Vân, Phó Hiệu trưởng Thường trực Trường Đại học Thành Đô nhận định, nghiên cứu khoa học là một định hướng quan trọng nhằm nâng cao chất lượng đào tạo và thúc đẩy hoạt động chuyển giao tri thức. Với người học, nghiên cứu giúp hình thành tư duy phản biện, khả năng đặt câu hỏi, tìm kiếm bằng chứng và giải quyết vấn đề. Với giảng viên, nghiên cứu là con đường cập nhật tri thức, đổi mới phương pháp giảng dạy, nâng cao chất lượng học liệu. Với nhà trường, nghiên cứu tạo nền tảng kết nối đào tạo với nhu cầu phát triển xã hội.
Thực tế tại các cơ sở giáo dục đại học cho thấy, một số mô hình đang từng bước hình thành hướng kết nối này. Ở lĩnh vực quản trị công, Học viện Hành chính và Quản trị công đã đẩy mạnh nghiên cứu khoa học, tạo diễn đàn trao đổi học thuật và khuyến khích tinh thần sáng tạo trong người học. Trong năm học 2025-2026, Học viện giao thực hiện 158 đề tài nghiên cứu khoa học với sự tham gia của 595 sinh viên thuộc các khoa và phân hiệu trong toàn hệ thống. Trong đó, 149 đề tài được nghiệm thu và công nhận kết quả; 30 đề tài tiêu biểu được lựa chọn tham gia Hội nghị nghiên cứu khoa học sinh viên cấp Học viện.
Nhiều công trình tiếp cận các vấn đề mới như ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong học tập và quản lý, tác động của AI đối với sinh viên, chuyển đổi số trong cơ quan nhà nước, phát triển năng lực số và giải pháp nâng cao hiệu quả quản trị trong khu vực công. Đây là những hướng nghiên cứu có khả năng gắn với các bài toán đang đặt ra trong cải cách hành chính, chính quyền số và quản trị địa phương.
Trong khi đó, Học viện Công nghệ Bưu chính Viễn thông gắn nghiên cứu với các sân chơi chuyên môn trong nước và quốc tế. Nhiều sản phẩm, dự án nghiên cứu của sinh viên đạt kết quả nổi bật tại các chương trình do các Tập đoàn công nghệ lớn: Viettel, Huawei, Samsung tổ chức; đồng thời đạt thành tích tại các cuộc thi thực chiến cao về an ninh mạng tại Việt Nam, Cuộc thi M*CTF tại Moskva (Liên bang Nga), Cuộc thi ICPC Châu Á Thái Bình dương tại Indonesia…
PGS.TS.Trần Quang Anh - Phó Giám đốc Học viện Công nghệ Bưu chính Viễn thông đánh giá, những dự án thực tế của các em hiện đang là “nguồn tuyển” tốt cho các công ty BigTech mà Học viện có quan hệ đối tác. Đặc biệt, qua quá trình nghiên cứu, thi đấu và hợp tác học thuật quốc tế, sinh viên không chỉ nâng cao năng lực chuyên môn mà còn phát triển tư duy sáng tạo, kỹ năng làm việc nhóm, quản lý dự án và khả năng hội nhập quốc tế.
Tại Trường Đại học Thành Đô, việc xây dựng hệ sinh thái học thuật cũng đang được triển khai thông qua Viện Nghiên cứu giáo dục và Chuyển giao tri thức (REK). Các hoạt động seminar, tập huấn năng lực nghiên cứu, biên dịch và biên tập tài liệu chuyên môn góp phần mở rộng khả năng tiếp cận tri thức, nâng cao năng lực học thuật cho giảng viên, sinh viên và cộng đồng nghiên cứu.
Đáng chú ý, dự án DOU3LE2N đã đưa nghiên cứu khoa học vào ứng dụng thực tiễn. Dự án là thành quả của đề tài nghiên cứu “Nâng cao năng lực sản xuất và thúc đẩy thương mại hóa một số sản phẩm chăm sóc sức khỏe có nguồn gốc từ thiên nhiên”, với sự tham gia của giảng viên, sinh viên Trường Đại học Thành Đô và doanh nghiệp. Dự án đã góp phần nâng cao giá trị nông sản bản địa, mở ra cơ hội việc làm cho lao động nữ và từng bước đưa sản phẩm vào các chuỗi nhà thuốc trong nước cũng như thị trường ngoài nước.
Thành công của dự án cho thấy hiệu quả sự hợp tác giữa cơ sở giáo dục đại học và doanh nghiệp, trong đó doanh nghiệp tham gia ngay từ quá trình hình thành đề bài, nhà trường tạo không gian, hỗ trợ và thúc đẩy nghiên cứu, sinh viên được tham gia vào quy trình nghiên cứu có sản phẩm và tiêu chí đánh giá cụ thể.
Lấp khoảng cách giữa nghiên cứu và thực tiễn
Sinh viên Trường Đại học Thành Đô tham gia tìm hiểu, nghiên cứu khoa học
Những mô hình trên cho thấy nghiên cứu khoa học trong trường đại học đang có nhiều hướng tiếp cận thực tiễn. Dù vậy, khoảng cách giữa kết quả học thuật với khả năng ứng dụng vẫn là vấn đề cần giải quyết. Không ít công trình có giá trị về lý luận nhưng thiếu đơn vị tiếp nhận, thiếu nguồn lực để thử nghiệm, hoàn thiện sản phẩm hoặc chưa có cơ chế bảo hộ sở hữu trí tuệ và thương mại hóa.
Theo TS.Nguyễn Thúy Vân, một điểm nghẽn hiện nay là khoảng cách giữa nghiên cứu trong trường đại học với nhu cầu của doanh nghiệp, địa phương và xã hội vẫn còn khá lớn. Để khắc phục, cần có cơ chế đặt hàng nghiên cứu rõ ràng hơn từ Nhà nước, doanh nghiệp và địa phương; đồng thời tạo hành lang pháp lý thuận lợi để trường đại học, giảng viên, nhà khoa học và doanh nghiệp cùng tham gia phát triển sản phẩm.
TS.Bùi Phương Đình, Phó Giám đốc Học viện Hành chính và Quản trị công cho rằng, trong đại học, nghiên cứu thường được xem là tiêu chuẩn bắt buộc gắn với công bố, công trình và đánh giá năng lực cán bộ, giảng viên. Trong khi đó, xã hội, doanh nghiệp và chính quyền lại cần cách giải quyết các bài toán cụ thể, những giải pháp phục vụ phát triển doanh nghiệp và địa phương. Vì vậy, thách thức không chỉ nằm ở năng lực nghiên cứu mà còn ở khả năng chuyển hóa nhu cầu thực tiễn thành đề bài khoa học có thể triển khai.
Từ thực tế này, TS.Bùi Phương Đình cho rằng cần phát triển hệ sinh thái nghiên cứu học thuật, đặc biệt là lấp đầy “khâu trung gian” giữa nhà trường, chính quyền và doanh nghiệp. Khâu trung gian có thể được hình thành thông qua các trung tâm đổi mới sáng tạo, tổ chức tư vấn, đơn vị kết nối chuyển giao công nghệ và các quỹ đầu tư phù hợp.
TS.Nguyễn Thúy Vân một lần nữa nêu vấn đề, thúc đẩy nghiên cứu khoa học tại các cơ sở giáo dục đại học cần đi theo ba hướng. Trước hết là xây dựng văn hóa nghiên cứu từ giảng đường, khuyến khích sinh viên, giảng viên tham gia dự án và nhóm nghiên cứu. Tiếp theo là đầu tư thiết chế học thuật, quỹ nghiên cứu, phòng thí nghiệm và chuẩn mực liêm chính khoa học. Cuối cùng là gắn nghiên cứu với nhu cầu xã hội, coi doanh nghiệp, địa phương và cộng đồng là đối tác đồng hành trong phát hiện vấn đề, thử nghiệm giải pháp và chuyển giao kết quả.
Nguồn tin: Hoàng Yến
Chú ý: Việc đăng lại bài viết trên ở website hoặc các phương tiện truyền thông khác mà không ghi rõ nguồn http://nukeviet.vn là vi phạm bản quyền
Đang truy cập :
273
Hôm nay :
36507
Tháng hiện tại
: 36507
Tổng lượt truy cập : 49598172
»
Tin Tức
»
Tin Tức
GIÁO SƯ TRẺ NHẤT ĐẠI HỌC BÁCH KHOA HÀ NỘI NĂM 2025
“THẦN ĐỒNG” NGƯỜI VIỆT VỪA GIẢI ĐƯỢC BÀI TOÁN BỊ BỎ NGỎ HƠN 50 NĂM
MẶT TRẬN TỔ QUỐC VIỆT NAM - NÒNG CỐT TRONG TẬP HỢP, ĐOÀN KẾT VÀ PHÁT HUY VAI TRÒ CỦA NHÂN DÂN
PGS.TS. NGUYỄN XUÂN THẢO: “SINH VIÊN THI GIẢI TÍCH 7 ĐIỂM TRỞ XUỐNG THÌ KHÔNG CẦN CHÀO TÔI”
PHÓ CHỦ TỊCH NƯỚC: HIẾU HỌC VÀ TRỌNG HIỀN TÀI LÀ TRUYỀN THỐNG QUÝ BÁU CỦA DÂN TỘC
TẬP HUẤN ĐÁNH GIÁ MÔ HÌNH "CÔNG DÂN HỌC TẬP" NĂM 2026
HỘI NGHỊ TẬP HUẤN SỬ DỤNG PHẦN MỀM ĐÁNH GIÁ MÔ HÌNH “CÔNG DÂN HỌC TẬP” NĂM 2026
CÁC ỦY VIÊN BỘ CHÍNH TRỊ KHÓA XIII ĐƯỢC BẦU VÀO BAN CHẤP HÀNH TRUNG ƯƠNG KHÓA XIV
Powered by
