Trong kỷ nguyên số, tri thức thay đổi và cặp nhật tính bằng ngày. Để không bị bỏ lại phía sau, việc xây dựng một xã hội học tập - nơi mỗi người dân đều có cơ hội và ý thức “Học tập suốt đời” - không còn là khẩu hiệu, mà đã trở thành nhiệm vụ chiến lược cấp bách. Cuộc cách mạng số vừa đặt ra thách thức lớn, nhưng đồng thời cũng mang lại những công cụ đột phá để thực hiện mục tiêu này.
Lãnh đạo phường Bạch Mai tặng hoa chúc mừng
Ban Chấp hành Hội Khuyến học phường khoá I, nhiệm kỳ 2026-2031
Khi “Học tập suốt đời” dịch chuyển lên không gian số.
“Học tập suốt đời” là tiến trình tự chủ của mỗi cá nhân nhằm không ngừng tích luỹ kiến thức, rèn luyện kỹ năng và hoàn thiện nhân cách xuyên suốt đời người. Trước đây, khái niệm “Học tập suốt đời” thường gằn liền với những lớp học truyền thống, các trung tâm giáo dục thường xuyên hay thư viện giấy. Tuy nhiên, làn sóng chuyển đổi số đã tái định nghĩa hoàn toàn phương thức tiếp cận tri thức. “Học tập suốt đời” giúp chúng ta linh hoạt ứng phó trước mọi biến động của thời đại. “Học tập suốt đời” chính là nền tảng cốt lõi để mỗi cá nhân không bị tụt hậu.
Tổng Bí thư Tô Lâm trong bài “Học tập suốt đời” đã chỉ rõ: “Học tập suốt đời giúp mỗi thành viên trong xã hội có đủ điều kiện và cơ hội tự hoàn thiện mình, nâng cao chất lượng cuộc sống của chính mình, của gia đình, họ tộc, thôn xóm, phường xã và cả nước dưới sự lãnh đạo của Đảng trên con đường dân giàu, nước mạnh…”
Sự bùng nổ của các nền tảng học trực tuyến, các khoá học đại chúng trực tuyến mở, cùng sự hỗ trợ của trí tuệ nhân tạo, đã xoá nhoà mọi ranh giới về địa lý và thời gian. Học tập không còn giới hạn trong phạm vi trường lớp, lứa tuổi học đường mà kéo dài suốt đời người, học tập diễn ra mọi lúc, mọi nơi, cho mọi lứa tuổi, trên mọi thiết bị thông minh.
Chuyển đổi số tạo ra cơ hội bình đẳng chưa từng có. Một người nông dân ở vùng sâu vùng xa, một công nhân nhà máy hay một cán bộ công chức có thể tiếp cận những bài giảng chất lượng cao của các chuyên gia hàng đầu chỉ bằng vài cú chạm. “Học tập suốt đời” khi chuyển lên không gian số tạo điều kiện để công dân có khả năng truy cập các nguồn thông tin số, khả năng giao tiếp trên môi trường số, kỹ năng số cơ bản, mua bán hàng hoá trên mạng, chuẩn mực đạo đức trên môi trường số, bảo vệ thể chất và tâm lý trước các ảnh hưởng từ môi trương số, định danh và xác thực, dữ liệu cá nhân và quyền riêng tư trong môi trường số. Đó cũng là yêu cầu tất yếu để Việt Nam vươn mình trong kỷ nguyên mới.
Những rào cản trong giai đoạn chuyển tiếp
Dù có nhiều lợi thế, công tác tổ chức và xây dựng xã hội học tập trong bối cảnh hiện nay vẫn đang đối mặt với những “nút thắt” không dễ tháo gỡ. Có thể thấy một số “nút thắt” lớn như sau:
Khoảng cách công nghệ giữa các địa phương: Việt Nam ghi nhận chênh lệch kỹ thuật số rõ rệt giữa các đô thị lớn và các vùng nông thôn, miền núi, hâi đảo. Khoảng cách này không chỉ nằm ở thiết bị mà đến từ tốc độ hạ tầng mạng, chất lượng nhân lực và ứng dụng kinh tế số. Các trung tâm dữ liệu lớn và mạng lõi 5G tập trung tại các Thành phố phát triển, trong khi vùng sâu, vùng xa vẫn gặp khó về sóng di động hoặc internet, ở nhiều nơi chưa đáp ứng được nhu cầu học tập trực tuyến ổn định.
Khoảng cách về kỹ năng số của người dân: Chúng ta còn có sự chênh lệch lớn giữa các nhóm dân cư, giữa thành thị và nông thôn về khả năng tiếp cận và sử dụng công nghệ. Một bộ phận không nhỏ người dân, đặc biệt là người lớn tuổi và lao động phổ thông vẫn lúng túng khi thao tác trên các nền tảng số hoặc thiếu kỹ năng chọn lọc thông tin giữa “biển” tri thức thật giả lẫn lộn. Nó tạo ra sự bất bình đẳng trong tiếp cận thông tin, dịch vụ công và cơ hội việc làm.
Về chương trình đào tạo: Đào tạo kỹ năng số ở nước ta hiện nay đang phát triển mạnh mẽ theo định hướng quốc gia. Hệ thống giáo dục tích hợp kỹ năng số từ cấp phổ thông, cùng các chương trình phổ cập “Bình dân số” cho người dân và bồi dưỡng lãnh đạo. Tuy nhiên các tài liệu học tập số hoá đôi khi còn mang tính hình thức, nặng về lý thuyết, chưa linh hoạt, chưa sát với nhu cầu thực tế của thị trường lao động đang biến đổi nhanh chóng.
Giải pháp đồng bộ để khơi thông nguồn lực
Để tăng cường công tác tổ chức, đưa việc xây dựng xã hội học tập đi vào chiều sâu và thực chất, cần triển khai đồng bộ các nhóm giải pháp sau:
Thứ nhất, Hiện thực hoá hạ tầng và phát triển kho học liệu số quốc gia. Chính phủ và các địa phương cần tiếp tục ưu tiên đầu tư hạ tầng số, đảm bảo internet tốc độ cao phủ sóng đến từng thôn bản. Bên cạnh đó, cần xây dựng các kho tài nguyên giáo dục mở, thư viện điện tử dùng chung, tích hợp các ứng dụng học tập trực tuyến thân thiện, dễ sử dụng cho mọi đối tượng.
Thứ hai, Nâng cao năng lực số cho cộng đồng. Cần xem “năng lực số” là kỷ năng thiết yếu như việc biết đọc, biết viết. Các tổ chức đoàn thể, Hội Khuyến học cần phối hợp tổ chức các lớp phổ cập kỹ năng số cộng đồng, hướng dẫn người dân từ cách bảo mật thông tin, tìm kiếm tài liệu đến việc sử dụng các nền tảng dịch vụ công và giáo dục trực tuyến. Đội ngũ cán bộ công chức bắt buộc phải có trình độ làm việc trên nền tảng số và người lao động bắt buộc phải vào nền tảng số mới làm việc được.
Thứ ba, Đổi mới mô hình quản lý và đánh giá thông qua dữ liệu. Cần ứng dụng công nghệ để số hoá việc quản lý phong trào học tập. Hệ thống chứng nhận điện tử, “Hộ chiếu học tập số” hay ngân hàng tín chỉ trực tuyến cần được xây dựng để ghi nhận, liên thông kết quả học tập tự do của người dân, tạo động lực thực tế cho việc tự học.
Thứ tư, Phát huy vai trò hạt nhân của “Công dân số”, “Gia đình học tập số”. Phát động và số hoá các tiêu chí đánh giá danh hiệu “Gia đình học tập”, “Dòng họ học tập”, “Cộng đồng học tập”. Khi mỗi cá nhân chủ động tự nâng cao năng lực để trở thành một “Công dân số”, toàn xã hội sẽ dịch chuyển đồng bộ và bền vững.
Xây dựng xã hội học tập - Học tập suốt đời như Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm khẳng định “Để dám nghĩ, dám nói, dám làm, dám chịu trách nhiệm, dám hy sinh vì lợi ích chung để trở thành người có ích cho xã hội”. Đó là chủ trương lớn của Đảng để đưa đất nước vươn mình trong kỷ nguyên mới. Xây dựng xã hội học tập trong thời đại số không phải là việc riêng của ngành giáo dục, mà là trách nhiệm chung của toàn hệ thống chính trị và toàn xã hội. Công nghệ là phương tiện, nhưng tinh thần tự học của mỗi người dân mới là động lực quyết định. Đầu tư cho công tác tổ chức, tối ưu hoá các nền tảng số chính là chiếc chìa khoá vàng để chuyển hoá tài nguyên tri thức thành sức mạnh kinh tế - xã hội, đưa đất nước vững vàng tiến vào kỷ nguyên mới.
Nguồn tin: PGS.TS.NGUYỄN THẾ HINH
Chi hội Khuyến học 45, Hội Khuyến học phường Bạch Mai
Chú ý: Việc đăng lại bài viết trên ở website hoặc các phương tiện truyền thông khác mà không ghi rõ nguồn http://nukeviet.vn là vi phạm bản quyền
Đang truy cập :
173
Hôm nay :
23643
Tháng hiện tại
: 664491
Tổng lượt truy cập : 44293700
»
Tin Tức
»
Tin Tức
HỘI KHUYẾN HỌC VẪN TỒN TẠI VÀ TIẾP TỤC PHÁT TRIỂN
XÃ VÂN ĐÌNH TỔ CHỨC THÀNH CÔNG HỘI NGHỊ HỢP NHẤT CÁC HỘI KHUYẾN HỌC TRÊN ĐỊA BÀN
BÍ QUYẾT TỰ HỌC, TỰ ÔN CỦA CÁC THỦ KHOA, Á KHOA THI TỐT NGHIỆP THPT
HỢP NHẤT CÁC HỘI QUẦN CHÚNG CẤP TỈNH, XÃ CÓ CHỨC NĂNG, NHIỆM VỤ, HOẠT ĐỘNG TƯƠNG ĐỒNG
DÒNG HỌ HIẾU HỌC - LÀNG KHOA BẢNG - ĐẤT TỨ DANH HƯƠNG
“THẦN ĐỒNG” NGƯỜI VIỆT VỪA GIẢI ĐƯỢC BÀI TOÁN BỊ BỎ NGỎ HƠN 50 NĂM
ĐỂ “TRƯỜNG HỌC HẠNH PHÚC” KHÔNG CHỈ LÀ KHẨU HIỆU TRONG NĂM HỌC MỚI
MẶT TRẬN TỔ QUỐC VIỆT NAM - NÒNG CỐT TRONG TẬP HỢP, ĐOÀN KẾT VÀ PHÁT HUY VAI TRÒ CỦA NHÂN DÂN
Powered by
